Maandag 16 augustus 2004
Wij zijn aangekomen in Bulgarije!!
Wij zijn om 17.30 uur
vertrokken uit Heerenveen, nadat wij waren uitgezwaaid door een enthousiaste
schare fans. Bij de winkel van Pets Place op de markt van Heerenveen was een
spandoek opgehangen met de tekst dat daar het vertrekpunt was. Goed begin.
Na een voorspoedige avond en nacht, we reden vaak zo'n 190 kilometer per uur in
Duitsland, waren wij 's ochtends vroeg aan de Servische grens. Het was echter te
vroeg voor een ontbijt met de befaamde goulashsoep, zodat wij onze toevlucht
moesten nemen tot een sandwich. Wij waren onderweg alleen gestopt om wat te eten
en natuurlijk te tanken, totdat Tjalling extra stops inlaste. Na tweemaal door
de politie in Servië bestraft te zijn, en onze dreigementen om het betaalde
bedrag te korten op zijn bacardibudget, deed hij het wat rustiger aan. Een lunch
bij de parking waar wij verleden jaar een nacht geslapen hadden deed ons dat
echter weer snel vergeten. 's Middags om 16.00 uur waren wij de Bulgaarse grens
al gepasseerd. Daardoor zaten wij om 7 uur 's avonds aan de welverdiende
biertjes, en Tjalling moest nog even wachten totdat er door de eigenaar van ons
hotel in het nabijgelegen dorp Yakoruda een fles of wat plaatselijke rum was
gekocht. Wij waren uitgeput en vermoedden dat er na wat gegeten te hebben het
licht al snel uit zou gaan. Niets was minder waar. Onze plaatselijke vriendin
Maria was opgetrommeld en bracht zelfgemaakt eten mee vanwege haar naamdag. De
naamdag is in orthodox Bulgarije belangrijker dan je verjaardag dus was het wel
bijzonder dat ze naar ons toe kwam. Inmiddels hebben wij goed uitgeslapen en
hebben wij gezwommen in het door warm bronwater gevuld zwembad in het hotel.
Voor vandaag hebben we een rustdag ingelast en morgen hebben we een afspraak met
Vier Pfoten in het berenpark van Belitza.
Geniet van de foto's en tot spoedig.
Hier nog fris bij ons vertrek.
Voor
ons hotel: stoer doch vriendelijk.
Dinsdag 17 augustus
Goed, de verstandigen
ging wat vroeger naar bed dan de twee stappers. Zij hadden het dan ook
moeilijkheden om vroeg uit bed te komen. Wij noemen geen namen. Om tien uur
stond er een busje van vier pfoten voor ons klaar om ons naar het park in
Belitza te brengen. Dat was beter dan met onze eigen auto omdat de weg naar het
park nogal slecht is. Daar aangekomen keken wij onze ogen uit, wat is er hier
veel gebeurd!! Bovendien stond Tsveti en dr. Amir Khalil klaar om ons rond te leiden.
Khalil is een aardige rustige man die honderd uit kan praten. Oorspronkelijk is
hij arts en komt uit Egypte. Toen hij geïnteresseerd raakte in dierenbescherming
kwam hij in aanraking met de zwerfhonden in Bulgarije. Daar startte hij een
project om honden te steriliseren. Een Duitse toeriste attendeerde hem op een
beer aan de zwarte zee die alleen gelaten zou zijn. Bij zijn aankomst daar trof
hij er drie aan en besloot dat hij zich zou gaan inzetten voor de dansberen. Hij
moest daar nog wel wat voorwerk voor doen, want dierenbescherming bestond nog
niet in Bulgarije. Nadat hij de plaatselijke bevolking had uitgelegd wat de
bedoeling was werd hij alleen maar uitgelachen. Toch ging hij door en startte in
augustus 2000 met de aanleg van het eerste stuk. In november opende hij dat met
de eerste drie beren. Alleen maar om aan te tonen dat het mogelijk was. Daarmee
kon hij anderen overtuigen om meer te doen. Ook de regering volgde en dat
resulteerde in het park wat nu bijna af is. 120.000 m2 berg is afgezet in 11
sectoren. Alle dansberen van Bulgarije kunnen er leven en aan alle veiligheid
is gedacht, zelfs het gevaar van een aardbeving. Het enige gevaar is nog dat
beren van buiten naar binnen willen om dat daar een leuk vriendinnetje zou
zitten. Van die dreiging is echter in de laatste 4 jaar niets gebleken. Het
infocentrum geeft een heel mooi overzicht op het park en is supermodern. het
overstijgt de bekende Bulgaarse kwaliteit en met de toekomst is rekening
gehouden. Zoals Khalil zegt:"dit park is voor 30 jaar gebouwd".
We zij het hele park afgelopen en hebben een goed idee gekregen van de
moeilijkheden die ze bij de bouw hebben ondervonden. Van water en elektriciteit tot bedrading in de fundamenten van het hek om later een camerasysteem aan te
sluiten. Na onze rondleiding kregen we een lunch, waar ook het officiële gedeelte plaatsvond. Tsveti en Khalil waren duidelijk geroerd toen wij het geld -
€ 10.000 - overhandigden. Er zijn nog geen beren aangewezen om als eerste
opgevangen te worden, dat gebeurt pas over anderhalve maand. Er wordt nog wel
gedacht aan een beer die wij kunnen gaan bezoeken. Daarover later meer.
Straks gaan we wat eten in Belitza, we zijn uitgenodigd, maar wij gaan
natuurlijk betalen. (Dit is niet gelukt, voor we het wisten had Tsveti al
betaald)
Dobri
Dobri zit alleen in een sector. De reden is dat hij helemaal blind is en niet
zoals wij dachten aan één oog. Daardoor is hij onzeker en bang. Hij zou onmiddellijk
ruzie krijgen als hij met andere beren in aanraking zou komen. Zijn oude baas
Radi heeft dit altijd verzwegen, ook voor vier pfoten. Wij hebben zelf kunnen
zien dat hij niet reageert als er een stok vlak voor zijn ogen wordt heen en
weer bewogen. Volgende week wordt er naar zijn ogen gekeken door een Italiaanse arts.
Dat is hard nodig want Dobri kan zich zo niet handhaven. Hij zit aldoor in de
voor hem vertrouwde grot en gaat niet naar buiten in het bos. Wel
heeft hij gelijk bij aankomst een winterslaapje gehouden van 4 maanden. Als hij
weer wat ziet zal het zeker beter met hem gaan.
Hier telt Tsveti het geld na, alsof wij dat nog niet gedaan hadden. Dokter Khalil
kijkt geroerd toe.
Woensdag 18 augustus
Vandaag is Wilmar jarig,
hoera, en we nemen weer een rustdag. Er zijn genoeg redenen voor. Wij zijn zo
onder de indruk van alles wat wij gisteren gezien en gehoord hebben, dat wij er
stil van zijn. Ook zijn we erg geïmponeerd door de persoon Khalil. Ook heeft
Tjalling, hij weer, een wiel van de auto volledig verwoest en vandaag moet die
vervangen worden. Repareren heeft geen zin. Het is een strijd om een wiel plus
band voor de Alfa te vinden maar we hebben er alle vertrouwen in dat het gaat
lukken.
Gisteravond, toen we aan de champagne zaten vanwege Wilmar, waren we blij
verrast door een vos die ons vanaf het terras aan zat te staren. Het was een
mooi gezicht, eerst zag ik twee grote oren langs het raam schuiven, later een
grote pluimstaart. Hij nam de tijd om ons eens goed te observeren. Het leek een
beetje op een dierentuin, maar dan andersom. Toen Wilmar de baas vertelde van de
vos vroeg deze wat een vos was. Ik vertelde dat dat een soort kleine hond was
met een grote staart en grote oren, waarop hij antwoordde: "we don't have
such a dog".
Hij heeft wel een hond, een leeuwenberger. Geran, net als ons een grote
dierenvriend heeft zich het lot al van de hond aangetrokken. Met de warmte van
deze zomer was zijn kop bezweet en heeft de hond dat afgeveegd met z'n poten.
Daardoor zijn zijn ogen ontstoken en Geran voelt zijn pijn. Hij heeft aangeboden
om de ogen te behandelen met gekookt water zodat deze kunnen genezen. Wij zijn
benieuwd, want de hond heeft tot nu toe altijd aan een ketting gezeten.
Maria Buchkova, een goede vriendin uit het dorp Yakoruda waar ons hotel is, is
onze steun en toeverlaat, tolk, onderhandelaar en ik weet niet wat nog meer.
Frans, Tjalling en Wilmar kennen haar uit de tijd dat zij als
vrachtwagenchauffeur in Bulgarije kwamen. Zo stond ze vanochtend met een grote
honingtaart op de stoep. Dat allemaal ter verhoging van de feestvreugde. Nu is
zij onderweg met Tjalling voor die nieuwe band. Zonder haar gingen de dingen
hier wat minder snel, om maar niet te spreken van de spraakverwarringen die het
Bulgaars van ons met zich meebrengen.
Gisteren belde Frans
ons op om te vertellen dat een stichting ons wilde doneren met een bedrag van
€ 10.000. Wij waren wild enthousiast vooral omdat het waarschijnlijk om een
structurele subsidie gaat. Marijke, de thuisbasis waar de bankafschriften
binnenkomen, stuurde ons vanochtend een sms-bericht dat deze stichting het geld
al had gestort, zodat wij nu al weer een tegoed van € 14.600 op onze rekening
hebben. Dus weer bijna drie beren die een plaats kunnen krijgen in het park. Wij
hebben het al verteld aan Vier Pfoten in Sofia en de mensen zijn sprakeloos. Zo
is ook onze beleving. Wij zijn stil van al deze warme belangstelling en voelen
terdege dat wij erg gewaardeerd werk doen hier. Namens alle beren willen wij dan
ook iedereen bedanken die zich heeft ingezet, ofwel met vrije tijd danwel met
geld. HULDE
Nog een kort
verlanglijstje van Amir Khalil:
tweede hands computers, waaronder een laptop
twee koelcontainers
voor het eten van de beren
Hier de inloop van het park.
Ik zag twee beren
Maandag 23 augustus
Inmiddels zijn wij weer
thuis. Wij wilden nog wel informatie doorgeven over ons wedervaren, maar de zeer
trage internetverbindingen in Bulgarije belette ons dat. Om elke dag een stukje
en twee foto's op het web te krijgen waren wij zeker drie uurtjes bezig. Wij
deden dat met veel plezier, want ten slotte zit je niet iedere dag in een
Bulgaars internetcafé. Afijn, donderdag 19 augustus deden we kalm aan, het was
alweer een stralende dag met een temperatuur van 30 graden, want we waren
uitgenodigd om 's avonds bij Maria en Latchko te barbecuen. Wij boden aan om het
drinken te betalen, dus moesten wij boodschappen doen in het dorp. Tjalling had
inmiddels twee velgen en banden gevonden voor de auto die beslist voor de Alfa
waren. De velgen pasten maar de wielmaat was een maatje te klein, nl. 14 in
plaats van 15 inch. Als we er maar weer mee thuis konden komen. Het is trouwens
wel ironisch dat terwijl wij zoveel banden naar Bulgarije hebben gebracht in de
tijd dat wij nog chauffeur waren, er nu weer twee naar Nederland retour moesten.
Maar ja, wij wilden wel met de auto naar huis. Geran had inmiddels onder
begeleiding van de hoteleigenaar de hond onder handen genomen. De baas wilde
maar al te graag meewerken want hij wist niet wat hij aan de ogen van de hond
kon doen. Het op eigen houtje benaderen van de hond werd ons door het personeel
uitdrukkelijk afgeraden want de hond zou "happen". De hond was
poeslief en liet zich gewillig behandelen, en blafte van plezier. Daarvoor
hadden wij hem alleen horen janken. De eigenaar weet nu dat de behandeling elke
dag herhaald moet worden.
Wilmar en Geran togen naar het internetcafé en Tjalling en Rein deden
boodschappen voor de BBQ. Na uren van wachten op een verbinding met de
webserver hoefden wij niet te betalen voor het internet, en de welgemeende
excuses voor de slechte internetverbinding. Natuurlijk hebben we de plaatselijke
economie met een donatie vereerd, want wij hadden tenslotte wel van internet
gebruik gemaakt. Tjalling en Rein hadden alles kunnen vinden inclusief de
Bulgaarse rode champagne - een traktatie - en na een douche in het hotel togen
wij naar een gezellig samenzijn waar ook de oude bekenden Ani en Mitko aanwezig
waren. Het eten was verrukkelijk want onze gastheren hadden zich behoorlijk
uitgesloofd. Rein en Geran kregen en passant danslessen in Bulgaarse
volksdansen, en het feest ging door tot in de late uurtjes. Afspraken werden
gemaakt voor de volgende dag, het was onze laatste avond in Yakoruda. Vaak
denken wij nog terug aan Dobri, en hoe slecht hij er eigenlijk aan toe is. Wij
troostten ons zelf dan met de gedachte dat ten eerste hij niet meer hoeft te
dansen en dat hij in de best mogelijke handen is. Bovendien hebben wij zelf
kunnen constateren dat Dobri nu een echte beer is geworden die niet meer van
grapjes houdt. Hij is net als alle andere beren in het park niet meer door
mensen te benaderen, zelfs zijn oude baas Radi zou dat met zijn dood moeten
bekopen. Wij zijn er zeker van dat er alles aan gedaan wordt om Dobri weer wat
licht in de ogen te geven zodat hij zich ook in het park kan begeven, en hebben
goede hoop op een herstel.
Vrijdagmorgen vertrokken wij met de zelfde ploeg als die van de BBQ naar een van
Bulgarije's bijzondere plekken, een klooster uit de 10de eeuw! In die tijd
vestigde Joan Rilski zich in de bergen om zich aan gebed te wijden. Hij woonde
in een grot en ligt daar ook begraven. Daaromheen is een religieuze plaats
ontstaan, Rila. Ook het gebergte draagt zijn naam. Er zijn nu in het klooster
nog gebouwen te bezichtigen van rond 1330. Het is een schitterende plek van rust
met een weelderig versierde orthodoxe kerk. Na het bezoek aan Rilski Monastir
hadden wij een laatste lunch met onze vrienden en namen wij afscheid. Met
cadeautjes natuurlijk. s'Avonds bleven wij in Blagoevgrad, een stad 80 kilometer
ten zuiden van Sofia. Zaterdag hadden wij afgesproken met Tsveti, op het
hoofdkantoor in de hoofdstad. Wij kregen daar koffie, maar wat belangrijke is,
ook alle beeldmateriaal over de bevrijding en operatie van Dobri. Ook hebben wij
een promotiefilm over het ontstaan van het park in Belitza meegekregen. Het was
een hartelijk weerzien en het gaf ons een goed gevoel dat we beiden met hetzelfde
doel bezig waren. Maar het was tijd voor de terugreis. Omdat de heenreis nogal
hectisch was, de hele rit aan een stuk, hadden wij besloten om in Hongarije te
overnachten. Het hotel dat wij daar vonden stemde ons erg tevreden en het
restaurant was zelfs nog beter. Tjalling, Wilmar en Rein, die ook een stuk heeft
gereden, hadden geen spannende dialogen meer met plaatselijke
politiefunctionarissen en zondagnacht om 00.15 parkeerden wij weer in
Heerenveen, moe maar voldaan omdat wij namens de Werkgroep Belitza weer twee
beren de vrijheid mochten geven.
Wij willen iedereen bedanken voor hun medeleven met onze reis. Jullie
belangstelling laat een warm gevoel achter.
De
kerk in Rilski Monastir.